عضويت ورود
نام کاربری: رمز عبور:
Tebyan Islamic Propagation Office in Golestan
مقام معظم رهبری
 آرشيو اخبار:
شنبه ۲۹ شهریور ۱۳۹۹ - Saturday 19 September 2020
مرکز مشاوره آنلاین

بخش مشاوره آنلاین پورتال به منظور طرح سوالات راه اندازی شده است. شما میتوانید سوالات خود را در زمینه های مختلف ازجمله مذهبی، خانوادگی و غیره... مطرح کرده و توسط متخصص بررسی و به آنها پاسخ داده می شوند.
برای طرح سوال یا مشاهده ی سوالات دیگران، وارد بخش مشاوره آنلاین شوید.

مشاوره آنلاین

لینک های تصویری

موانع ازدواج و راهکارهای تسهیل آن

۱۳۹۴/۱۲/۹ تعداد بازدید: ۱۳۶۲۶
print

مر ازدواج و تشکیل خانواده که درقرآن به مراتب به آن سفارش شده، به عنوان یک نهاد کهن و بنیادی، همواره ازدرجات عالی درتاریخ فرهنگ اسلامی وتمدن انسانی برخورداربوده است......

موانع ازدواج و راهکارهای تسهیل آن


چکیده
امر ازدواج و تشکیل خانواده که درقرآن به مراتب به آن سفارش شده، به عنوان یک نهاد کهن و بنیادی، همواره ازدرجات عالی درتاریخ فرهنگ اسلامی وتمدن انسانی برخورداربوده است. دراین میان اصول و راهکارهای مفیدوسازنده مربوط به پیوندمشترک زن و مرد به عنوان نخستین هسته تشکیل دهنده این نهاد اجتماعی نیز همواره حائز اهمیت بوده است. هنگامی که مسأله ازدواج درخانواده ها و در میان جوانان مطرح می شود، غالبا به جای اینکه به اصل زوجیت که اصل مقدسی می باشد بیندیشند، تصوری مبهم وکوهی از موانع مقابل دیدگانشان مجسم می گردد. اهدافی که این تحقیق دنبال می کند شامل بررسی موانع و عوامل محدودکننده ازدواج، ارائه نقشی پررنگ ازجایگاه ازدواج و خانواده و بیان راهکارهایی جهت تسهیل امرازدواج می باشد. دراین تحقیق که به روش گردآوری مطالب فراهم شده، تلاش براین است که با جمع آوری مطالب مهم وکاربردی، حتی الامکان به موانع موجود پرداخته شودوراهکارهایی نیز در رابطه با برطرف کردن آن ارائه گردد. نتیجه بدست آمده بدین صورت می باشد که با نگاهی به آماروارقام میانگین سنی ازدواج در کشورمان متوجه می شویم که این آماربیانگررشد این میانگین می باشد که این پدیده ارتباط مستقیمی با وجود عواملی مانند بیکاری، مسکن، فقر، و...، دارد که همواره از آنها به عنوان عوامل محدودکننده و موانع موجود در مسیر ازدواج یاد می شود. غالبا ازجمله راهکارهایی که برآن تأکید می شود، این است که باتکیه برالطاف الهی وداشتن نگرشی عمیق ومنطقی به این عوامل محدودکننده می توان برآنها غلبه نمود.

مقدمه
خانواده همواره به عنوان یک نهاد کهن وعالی مرتبه درتاریخ فرهنگ وتمدن انسانی مطرح می باشد. در فرهنگ غنی ایرانی نیز ازدواج و پیوند زناشویی پایه و اساس یک خانواده ودر نتیجه یک جامعه موفق و اخلاقی است (صالحی، 2:1385). اهمیت و مقام خانواده همواره به عنوان یکی از  باهویت ترین نهادهای اجتماعی و هسته اصلی جامعه ازگذشته تاکنون دارای منزلت خاصی بوده و همیشه در طول دوران از موقعیت و جایگاه ممتازی برخوردار بوده است. از بدو پیدایش انسان برروی کره زمین همواره زنان و مردان با تشکیل کانونی به نام خانواده عمری را در کنار یکدیگر گذرانیده اند. واضح است که در این میان هرچه نگرش و دیدگاه ما نسبت به امر ازدواج و تشکیل خانواده عمیق و جامع تر باشد، می توان از این طریق به شناختی کامل وقابل اعتمادتر رسید وهمچنین در مسیر زندگی صحیح و در راه رونق بخشیدن نهادمقدس خانواده گام برداشت. بدون تردید ازدواج امر بسیار مهمی در جوامع بشرنیز به شمارمی رود و پایه و زیربنای خانواده راتشکیل می دهد. ازدواج یک نیاز معنوی، یک امردائمی، برآورنده احتیاج های روانی، استحکام بخش پایه های ایمان، مهر و محبت و موثر برای دنیا و آخرت انسان است. ازدیگرنشانه های جایگاه ویژه ازدواج و آرامش نهفته در آن می توان به آیه 21 سوره الروم اشاره کرد که خداوند می فرماید: ((بازیکی ازآیات (لطف) الهی آن است که برای شماازجنس خودتان جفتی بیافریدکه در براوآرامش یافته و باهم انس گیریدومیان شما رأفت ومهربانی برقرارفرمود)). شاید بدون اغراق بتوان گفت، مهمترین اتفاق زندگی انسان پس از تولد و مرگ ازدواج است. امرازدواج امری است که اگر مراقب آن نباشیم ممکن است تمام عمرمان بایک تصمیم نادرست تباه شود و در صورت عکس می توانیم عمرمان را با خرسندی و آرامش سپری کنیم. اصول و راهکارهای مفید و سازنده مربوط به پیوندمشترک زن و مرد به عنوان نخستین هسته تشکیل دهنده نهاد اجتماعی همواره حائز اهمیت بوده است. اهمیت موضوع و پرداختن به پیامدهای آن امری ضروری است تا ملاک و معیارهای درست و منطقی ازدواج را بشناسیم.   

بیان مسأله
هنگامی که مسأله ازدواج در خانواده ها و در میان جوانان مطرح می شود، غالبا به جای اینکه به اصل ضرورت ((زوجیت)) بیندیشند، تصوری مبهم و کوهی از مشکلات وموانع درمقابل دیدگانشان مجسم می گردد (اسکندری چراتی، 1385: 2). موانع موجود در راه ازدواج نقش انکارناپذیری در تشویش ذهنی افرادی که قصدازدواج دارند ایفا می کنند. با این وجودهنوز به نظر می رسدازدواج جوانان یکی ازچالش های اصلی جامعه ایرانی به شمار بیاید. جوانانی که ازدواج نمی کنند، جوانانی که فرصت ازدواج نمی یابند، جوانانی که به خاطرسنت های غلط اجتماعی مجبور به خانه نشینی می شوندو جوانانی که دوست دارند مجردبمانند، همه و همه پدیده مجردبودن را به صورت یک مشکلی عمومی درآورده است که بیشترخانواده های ایرانی با آن مواجه هستند (اسکندری چراتی، 1385: 2). دراین راه باید کوشیدکه در کنارگذاشتن موانع، جوانان را که با امید و آرزوهای فراوان و قلبی مالامال ازعشق بر آغازراهی نوین ایستاده اند یاری کنیم. ازدواج یک حقیقت است ولی متأسفانه این حقیقت ساده از مسیرسهل و بی آلایش خودخارج شده و به یک سری آداب و رسوم و تجملات و توقعات زائد و غیرضروری و دست و پاگیرمبتلا شده است (امینی، 1388: 1). متأسفانه در میان مردم ذهنیت غلطی که حاکم بر آداب ازدواج  می باشد باعث شده است تاازهرشخصی که قصدازدواج دارد انتظارداشتن تمامی مایحتاج زندگی، درهمان ابتدای زندگی را داشته باشند، که این باور غلط می تواند منتج به  افسردگی و انحراف جوانان شود. با عنایت به مواردذکر شده این سوال مطرح می شود که چه اقداماتی می توان در راستای ازبین بردن واصلاح باورهای نادرست دررابطه با موضوع ازدواج و ریشه کن کردن موانع عصرحاضرانجام داد که مواردی ازآن ناشی از قیدوبندهای غیرضروری است که تاکنارگذاشته نشوند، مشکلات و موانع ازدواج به قوت خودباقی خواهد ماند. این نکته قابل تأمل را نیزبایددرنظرگرفت که امروزه هرگاه بحث شیرین ازدواج مطرح می شود ابتدالبخندی روی لب جوان ها می نشیند اما به مرور این لبخند محوشده و جای خودرا به نگرانی و درگیری ذهنی می دهد.
اهمیت تحقیق
این موضوع زمانی ازاهمیت برخوردار می شود که بدانیم همواره تشکیل کانون گرم خانواده و امرمقدس ازدواج ازسفارشات و واجبات الهی بوده است. همین امردلیل محکمی می باشد تا نسبت به پرداختن به موانع و عوامل محدودکننده موجود درمسیرازدواج و رابطه معنادارآنها با ایجادانحرافات اخلاقی و اجتماعی اقدام نماییم واین موضوع را در اولویت امورپژوهشی خودقراردهیم. اهمیت موضوع می طلبد تا نسبت به آن حساس بوده و هیچوقت از پژوهش وتحقیق و بررسی درباب ساماندهی هرچه مطلوبتروبهترآن و نیزشناسایی آسیب های اجتماعی که این نهادمهم را موردتهدیدقرارمی دهدغافل نشویم (گنجی، 1385: 114).
اهداف تحقیق
اهدافی که این تحقیق دنبال می کند شامل این موارد می باشد :
1- بررسی موانع و عوامل محدودکننده ازدواج
2- ارائه نقشی پررنگ ازجایگاه ازدواج وخانواده
3- ارائه راه حل هایی جهت تسهیل امرازدواج
روش تحقیق
تحقیق انجام شده ازلحاظ ماهیت روش تحقیقی ازنوع گردآوری مطلب می باشد، که در این تحقیق ازمنابع مختلف و معتبر به منظور پیشبرد اهداف موضوع استفاده شده است.
بحث و نتیجه گیری
اگر از زوایای دیگر به حکمت واقعی ازدواج بنگریم متوجه می شویم : عاملی است که سبب آرامش روانی انسان می شود، نیمه ایمان آدمی را کامل می کندو بهانه ای است برای دریافت هدایا (محبت) ازجانب پروردگاروهمچنین به زندگی انسان نظم و امیدمی بخشد (صدری، 1:1386). هرجوانی طبعابه ازدواج و تشکیل خانواده علاقه دارد و مایل است این امر باارزش را در کوتاهترین زمان ممکن انجام دهدو زندگی خودرادرمسیر درست قراردهد اما هرگاه به جوانی گفته می شودازدواج کن، فورا و بی درنگ مسأله مشکلات وموانع ازدواج را پیش می کشد و اولین مشکلی که مطرح می کند مشکل امورمالی و اقتصادی است و بعدهم مشکلات دیگری را ردیف می کند. حقیقت هم این است که واقعا مشکلات فراوانی سرراه ازدواج وجوددارد که نمی شود آنهارانادیده گرفت و ازکنارش بی اعتناگذشت (کربلایی هرفته، 1:1388). براساس مطالعات انجام شده مهم ترین عواملی که مانع از شکل گیری ازدواج می شوند و راهکارهایی نیز که برای حل آنهاپیشنهاد شده درقالب عنوان هایی، به طورمفصل در ذیل اشاره می گردد:
بیکاری
یکی از موانع مهم ازدواج بیکاری است. هنگامی که افراد بیکار و بی درآمد باشند و قدرت تأمین هزینه های مراسم عقد و عروسی و تأمین هزینه زندگی را نداشته باشند نمی توانند به موقع ازدواج کنند و ناچارند ازدواج را تا پیدا کردن شغل و درآمد به تأخیر بیندازند. وقتی پسرها تا سنین بالا ازدواج نکنند و گاهی کلا از ازدواج صرف نظر کنند، دخترها نیز کمتر خواستگار پیدا می کنند و ناچارند تا سنین بالا در خانه پدر و مادر بمانند و آثار سوء جسمانی و اخلاقی و اجتماعی چنین وضعی روشن است. متأسفانه جمع کثیری از جوانان عزیز کشور ما با مشکل بیکاری مواجهند. تقریبا نیمی از مردم ما جوان هستند و به سن ازدواج رسیده اند یا می رسند و نیاز به اشتغال و کسب درآمد دارند. ولی مشاغل محدود است و به تعداد تقاضا نیست. تعداد زیادی دختر و پسر جوان داریم که فارغ التحصیل شده و جویای کار و استخدام هستند ولی اکثرشان نمی توانند شغل مناسبی پیدا کنند. این وضع همچنان ادامه دارد و هر سال تعداد زیادی فارغ التحصیل داریم و بر تعداد بیکاران افزوده می شود. تعداد زیادی از جوانان به هر دلیلی  ترک تحصیل کرده و درصدد یافتن شغل مناسب هستند وهمه اینها به اضافه کارگرانی که قبلا شاغل بودند ولی کارگاهشان تعطیل شده یا به هر دلیل اخراج  شده اند سیل عظیمی از بیکاران را تشکیل می دهند، و شغل های جدیدهم به تعداد نیاز نیستند. بنابراین بیکاری یکی از مشکلات مهم کشور ماست که دولت باید برای آن چاره اندیشی کند وگرنه امکان دارد در آینده با بحران مواجه شویم. ولی با توجه به اوضاع و شرایط موجود و اقتصاد کشور ما، حل مشکل بیکاری و ایجاد زمینه اشتغال برای خیل عظیم جوانان کار ساده و آسانی نیست و به نظر می رسد  نیاز به یک ابتکار عمل و تجدید نظر جدی در ساختار سیستم اقتصادی کشور دارد. ایران با وجود این همه منابع متنوع طبیعی و سرزمین  حاصلخیز و آب های فراوان ونیروهای مستعد انسانی، کشور فقیری نیست و نباید وضع اقتصادی ما این چنین باشد. دولت باید به وسیله کارشناسان اقتصادی، عیوب و نواقص برنامه های اقتصادی موجود را پیدا و برطرف کند و به وسیله کارشناسان مخلص و دلسوز و با تجربه، طرحی جامع و منسجم و حساب شده تهیه و به تصویب مجلس برساند و به طور جدی و با همکاری همه نهادها اجرا کند. بدینوسیله به تدریج توسعه صحیح اقتصادی و حل نهایی مشکل بیکاری و فقر خواهد رسید ولی رسیدن به چنین اقتصاد صحیحی حتما نیاز به زمان و جدیت فراوان داردوامیدواریم درآینده به چنین هدفی نائل گردیم ولی قبل از رسیدن به هدف نهایی ومطلوب، دولت موظف است به تعداد امکان برای حل مشکل بیکاری چاره اندیشی کند ولو به طور موقت و به تعداد محدود. ازجمله کار های دیگری که دولت در این مورد می تواند انجام دهد توزیع عادلانه شغل های موجود در میان افراد جویای کار و جلوگیری از اشتغال افراد به شغل های متعدد و درآمد زا است. در جامعه کنونی افراد فراوانی داریم که کارهای مختلف و متعدد دارند و از چند جا حقوق و مزایا یا اضافه کار می گیرند، در صورتی که افراد دیگر بیکارند. این عادلانه نیست که افرادی دارای شغل های متعدد باشند و از چند جا کسب در آمد کنند ولی افراد دیگر بیکار باشند. دولت می تواند با وضع قوانین و مقررات مناسب حق اشتغال افراد را محدود و بیشتراز یک شغل دولتی یا خصوصی را ممنوع سازد (امینی، 1388: 2).
دولت می تواند با ارائه تسهیلات ویژه به صاحبان صنعت به منظور ارتقاء عرضه محصولات گام بلندی را در راه اشتغال افراد بیکار برداشته باشد و همچنین افراد بیکاری نیز هستند که از اقشار تحصیل کرده و یا فاقد تحصیل جامعه می باشند که خواستار ایجاد مشاغل خانگی و یا کارگاهی می باشند که در این مورد نیز دولت باید نهایت همکاری را با این اقشار داشته باشد چون در صورت توسعه، آن افراد نیز می توانند در اشتغال زایی برای دیگران قدمی برداشته باشند. دولت با طرح اجرای چنین برنامه ای می تواند جمع کثیری از بیکاران را به اشتغال درآورد. بهتر است شغل های موجود به صورت عادلانه بین همه افراد تقسیم شوند تا همه به نوایی برسند. البته اجرای چنین برنامه ای کار آسانی نیست ولی با تصمیم قاطع و برنامه ریزی صحیح امکان عمل دارد (امینی، 1388: 2).
مسکن :
هر چند مسأله مسکن بازگشتش به مشکلات مالی است اما به خاطر خصوصیتی که دارد می توان آن را جداگانه مورد بررسی قرار داد. یکی از موانع بزرگ ازدواج نداشتن منزل است. تهیه منزل برای جوانان بسیار دشوار است و به همین جهت ازدواج ها از سنین مناسب به تأخیر می افتد. این مشکل اختصاص به جوانان ندارد بلکه قشر وسیعی از مردم با این مشکل درگیر هستند. برای حل این مشکل دو راه پیشنهاد می شود: دراز مدت و کوتاه مدت. اکثر کشور های پیشرفته و صنعتی مشکل مسکن را حل کرده اند و کمتر اتفاق می افتد که فردی به منزل ملکی یا اجاره ای دسترسی نداشته باشد؛ متأسفانه تهیه مسکن در کشور های جهان سوم یکی از مشکلات بزرگ محسوب می شود. با کمال تأسف کشور جمهوری اسلامی ایران نیز شدیدا با این مشکل بزرگ درگیر است و با افزایش بی رویه جمعیت روز به روز هم شدیدتر می شود. قشر وسیعی از مردم ما از بی خانمانی در رنج و عذاب هستند و تهیه منزل برای افراد کم درآمد و حقوق بگیر به ویژه جوانان بسیار دشوار وباتوجه به ترقی سرسام آورقیمت منازل احیانا غیر ممکن است. تا کسی بی منزل نباشد از طعم تلخ بی خانمانی اطلاع ندارد. دولت وظیفه دارد در حل این مشکل اساسی کوشش کند زیرا مسکن همانند آب و غذا  ضرورت دارد. دولت باید جدی تر در حل این مشکل اقدام نماید و گرنه روز به روز با مشکلات بیشتری مواجه خواهد شد. پیشنهادمی شودکه دولت دراین راه :
 اولا : بخش خصوصی را به سرمایه گذاری در احداث انبوه مسکن های کوچک وارزان قیمت به صورت ویلایی و آپارتمانی تشویق کند و تسهیلات لازم را در اختیارشان قرار دهد و بر کارشان نظارت نماید تا آنها را به صورت فروش یا  اجاره ارزان قیمت در اختیار نیازمندان قرار دهند.
ثانیا : در صورت امکان، خود دولت می تواند در احداث این قبیل مساکن سرمایه گذاری کند.
ثالثا : با وسایل تبلیغاتی که در اختیار دارد ثروتمندان و اهل خیر را به تأسیس موسسات خیریه تهیه مسکن و اعطای وام های بدون بهره به بی خانمان ها و به ویژه زوج های جوان و بی منزل تشویق کند (امینی، 1388: 5).
از جمله راه حل کوتاه مدت نیز می توان به :
1 - سکونت در منزل والدین اشاره کرد که در صورت امکان عروس و داماد برای مدتی در منزل والدین یکی از آنان ساکن شوند تا موقعی که با تمکن مالی، خودشان بتوانند منزل جداگانه ای تهیه کنند.
2- از دیگر راه حل ها می توان از اجاره نشینی یاد کرد که یک امر معمول و رایج در کل جهان است. حتی در بسیاری از کشور های خارجی اجاره نشینی بیش از کشور ماست. توصیه می شود تا افرادبا اجاره کردن یک منزل ساده و ارزان اسباب تحمل کمتر سختی را برای خود فراهم کنند (کربلایی هرفته، 4:1388). در نهایت پیشنهاد می شود که در این مسیر دشوار جوانان، واقع نگر و عاقبت اندیش باشند و توقعات را در حد امکان کم کنند.
خدمت سربازی
ازدیگرموانعی که در راه ازدواج وجودداردخدمت سربازی است. طبق قانون جاری کشورهرپسری ناچاراست در سن 18 سالگی یابعداز خاتمه تحصیلات مدت دوسال به خدمت سربازی برود. دراین مدت ازخانه و زندگی دوراست و باید مقررات نظام وظیفه رارعایت کند. بنابراین نمی تواند مخارج خانواده اش را تأمین کند وازآنهاسرپرستی نماید و به همین جهت اغلب پسران ازدواج را تاپایان خدمت سربازی به تأخیرمی اندازندوخانواده دخترهم کمترحاضرمی شوند دخترشان را به عقد جوانی درآورندکه هنوزخدمت سربازی را انجام نداده است. درنتیجه سنین ازدواج به بعد از 20 سالگی کشیده می شودو آثار و نتایج سوء این تأخیربراندیشمندان پوشیده نیست (امینی، 1388: 5).
البته این مشکل هم غیرقابل حل نیست. اگر هدف امرمقدس ازدواج باشد می توان باتوکل به الطاف الهی و برنامه ریزی و تصمیم گیری مناسب این مسیررابرای آینده هموارکردکه البته حل این مشکل نیزمستلزم همکاری طرفین می باشد. درذیل به راه حل هایی اشاره می شود:
1-    نامزدی شرعی و قانونی که در طول دوران سربازی همواره باعث ایجادآرامش خاطرمی شود.
2-سکونت در منزل والدین زن و مرد:بهترین مکان برای زنی که همسرش سربازاست، سکونت درمنزل والدین زن یامرد است. به این ترتیب جلوی استرس های ناشی از بی سروسامانی و تنهایی همسر  درمردگرفته می شود (کربلایی هرفته، 4:1388).
بهانه جویی های پدرومادر
احترام به پدرومادر و اطاعت از آنان البته بر فرزندان واجب است، آن هم از واجبات بزرگ الهی. کمااینکه رنجاندن و ناراحت کردن و بی احترامی و سرپیچی از اطاعتشان نیزحرام است، آن هم ازحرام های بزرگ. پدرومادرهاتجربه های فراوانی دارند و خیروصلاح فرزندشان رامی خواهندوهرچه درباره فرزندان خودمی گویند وهرتصمیمی می گیرند وهرعملی انجام می دهند ازروی همین خیرخواهی و صلاح اندیشی و تجربه و دلسوزی است. دراین شکی نیست که در بین مخلوقات هیچ کس به اندازه پدرومادر خیرخواه و دلسوز انسان نیست (کربلایی هرفته، 3:1388).
در این قسمت روی سخن با پدرومادرهاست :باعلم به اینکه ایرادها و مشکل پسندی های شما ازروی خیرخواهی است و درنظردارید تازندگی راحتی رابرای فرزندان خود رقم بزنید و مانع از ایجادکمبودهایی شویدکه درگذشته درزندگی خودتجربه کرده اید؛ ولی این احتمال نیزوجودداردکه این ایرادهای غیرمعمول و مشکل پسندی هاازروی وسواس می باشد که در نتیجه به زیان فرزند منتهی می شود. به تدریج برسن فرزندافزوده شده و گزینه های محدودتری برای انتخاب همسر می یابد و به ناچار دچارآشفتگی ذهنی و روحی می شود و به دلیل این وسواس ها، فرزندمان ازنعمت ازدواج و تشکیل خانواده محروم می شود و در نهایت نیزاین امر به درگاه خداوند امری غیرقابل قبول شمارده می شود. البته بیان این مطالب به این منظور نیست که بدون هیچ گونه تدبیر و تحقیق و بررسی و مصلحت اندیشی و مشورت اقدام به فراهم کردن شرایط ازدواج فرزندانتان کنید امادراین امر باید واقع نگرنیزبود.
این قسمت نیز پسران و دختران رامخاطب خود قرار می دهد و توصیه می شود اگر در شرایطی قرارگرفتید که پدرومادر دچار وسواس و سخت گیری فراوان شده اند، درموقع مناسبی باپدریامادر ویاهردوخلوت کنید و باکمال ادب و احترام نسبت به این رفتارشان جویا شوید و دلیل آنرابپرسید و شرایط و خواسته های عقلانی و عاطفی خودرانیزتشریح کنیدو یا ازطریق واسطه قراردادن خواهر یا برادربزرگتر و یا اقوام با پی بردن به علت اصرار و پافشاری والدین می توانید باتوکل به خداوند متعال نسبت به حل آن اقدام نمایید (امینی، 1388: 6).
فقروتهیدستی
هرجوانی تمایل به ازدواج داردتابه این طریق زندگی خودراسامان بخشد. امابسیاری ازجوانان برخلاف میل باطنی، به موقع ازدواج نمی کنندو این عذررادارند که مخارج عقدوعروسی، تهیه منزل و اسباب ولوازم زندگی را نداریم و نمی توانیم مخارج آینده زندگی خودراتأمین وآبرومندزندگی کنیم و با این بهانه ها بهترین اوقات جوانی رادرحال تجردبه سرمی برند. مسأله ای که همواره ازآن به عنوان یکی ازموانع اصلی ازدواج درعصرحاضر یادمی شود، وجودمهریه ها و جهیزیه های سنگین است که از سوی خانواده ها و بعضی از جوانان موردتوقع می باشد.
ازجمله مشکلاتی که امروزه در مسیرازدواج وجود دارد می توان به بی توجهی جوانان به فلسفه ازدواج و پرداختن آنهاتنهابه جنبه های مادی اشاره کرد (پایگاه اطلاعات نمایه، نشریه شمیم یاس: 2).
درسیره حضرت زهرا (س) می بینیم که وقتی ایشان به ازدواج با امام علی (ع) پاسخ مثبت دادند که علی (ع) هیچ سرمایه ای نداشت و تنهادارایی او برای ازدواج، یک زره بود که آن هم صرف تهیه وسایل ضروری زندگی مشترکشان شدکه عبارت بودند از : ((حصیر، لیوان،گلیم، کوزه، مشک و ...)) (پی نوشت 2).
از دیگر مشکلاتی که همواره مطرح می شود، جشن عروسی و پذیرایی های پرخرج ازمهمانان است که این مسأله باتوجه به فرهنگ حاکم برجامعه نوعی ارزش محسوب می شودوجوانان وقتی که توان آن رادرخودنمی بینند، ازازدواج سربازمی زنندویابه دلیل برگزاری چنین مراسمی، فشارهای اقتصادی زیادی متحمل می شوند.
اهمیت جشن عروسی در کارکردهای اجتماعی آن ریشه دارد و تأکیدبراهمیت ازدواج به عنوان نقطه عطفی درزندگی زوج جوان، فراهم کردن زمینه شادی، تقویت پیوندهای دوستی و خویشاوندی و اعلان عمومی ازدواج از مهم ترین این کارکردهاهستند (پی نوشت 1) که با آمیخته کردن آن باتجملات و تشریفات پرهزینه ممکن است بیشترازاین کارکردهای مثبت، مشکلاتی را هم برای زوج جوان و خانواده هایشان به وجودبیاورد (پایگاه اطلاعات نمایه، نشریه شمیم یاس: 2)
جوانانی که به دلیل موانع موجود پاپس می کشند، معمولا در این حالت هنگامی ازدواج می کنند که چندان نیازی به آن ندارند و برخی ناچار می شوند تا پایان عمر از این نعمت بزرگ محروم بمانند و مجرد زندگی کنند. آری، فقر و تهیدستی امری است دردناک که می تواند از ازدواج به موقع جلوگیری کند ولی همه افراد در این امر یکسان نیستند. بعضی افراد واقعا فقیرند، یا اصلا کار پیدا نمی کنند، یا در اثر بیماری از انجام هر کاری ناتوانند، یا درآمدشان از حداقل زندگی خودشان کمتر است. عذر این گونه افراد در تأخیر ازدواج مقبول است، چون به کسی که قدرت ندارد نفقه خانواده را بپردازد چگونه می توان گفت که باید حتما در اولین فرصت ازدواج نماید. بهتر است این گونه افراد عفت و پاکدامنی را حفظ کنند و صبر و خویشتنداری را پیشه خود سازند و با استمداد از خداوند متعال  سعی کنند درآمد مشروعی بدست آورند و آنگاه ازدواج نمایند. خداوند در قرآن می فرماید: ((آنان که وسیله ازدواج ندارند عفت نفس پیشه کنند تا خدا آنها را به لطف خود بی نیاز گرداند)). اینگونه جوانان در وضع بسیار دشواری به سر می برند، از یک طرف میل دارند مانند سایر جوانان تشکیل خانواده بدهند و مستقل زندگی کنند و از طرف دیگر امکانات و قدرت مالی ندارند تا ازدواج کنند. به هر حال باید صبر و بردباری پیشه کنند، تلاش نمایند و از خدا استمداد جویند تا وسیله ازدواج را برایشان فراهم سازد. اما اولیای این افراد نیز موظف هستند به مقدار توانشان در رفع نیاز آنها و تهیه کار مناسب و تأمین مخارج ازدواجشان سعی و تلاش کنند و در رأس همه، حکومت اسلامی موظف است کار مناسبی برای این گونه افراد فراهم سازد و مادام که کار ندارند مخارج زندگی آنها و حتی هزینه ازدواج و مخارج اهل و عیالشان را از بیت المال بپردازد (امینی، 1388: 1).
تجمل گرایی
همه افرادی که دیر ازدواج می کنند واقعا به سبب عدم تمکن مالی نیست چون ازدواج آنقدرهم دشوار نیست که ما میپنداریم بلکه توقعات و بلند پروازی های بی جا و تجمل پرستی اغلب جوانان، ازدواج را اینچنین دشوار ساخته است. مراسم مجلل عقد و عروسی، هزینه های سنگین و کمر شکن مهر و جهیزیه است که ازدواج را به صورت غولی وحشتناک درآورده است که همه اینها در اثر رقابت، چشم و هم چشمی ها و خودنمایی ها به وجود آمده است. جوانان این مراسم سنگین را جزء لاینفک ازدواج و از علائم شخصیت خود می پندارند، جوان فکر می کند برای ازدواج باید منزل شخصی و مستقل داشته باشد، فرش و اسباب زندگی او باید مرتب باشد، باید مراسم عقد و عروسی را مجلل بر پا سازند، باید بعد از ازدواج خودش و خانواده اش در کمال رفاه و آسایش زندگی کنند و چون در آغاز جوانی چنین امکاناتی ندارد تأخیر ازدواج را ترجیح می دهد، اما همه این افکار اشتباه است. اگر ازدواج ها  ساده برگزار شود مشکلی به وجود نخواهد آمد و کمتر کسی است که قدرت چنین ازدواجی را نداشته باشد. هیچ کدام ازاین تجملات و بلندپروازی ها برای ازدواج ضرورت ندارد. اگر منزل شخصی نیست در منزل اجاره ای هم می توان ازدواج کرد،  اگر منزل دربست نباشد در یک اتاق و دو اتاق هم می توان عروسی کرد، اگر فرش و قالی نیست روی موکت هم می توان زندگی کرد. اگر زندگی مرفهی نمی توان تهیه کرد با رعایت اقتصاد و سادگی می توان زندگی کرد. طبقات ثروتمند که از امکانات مالی خوبی برخوردار هستند برای نشان دادن ثروت و امکانات خود مراسم ازدواج خود و فرزندانشان را با تجملات وتشریفات برگزار می کنند و بدین وسیله ثروت خود را در معرض دید افراد هم طبقه خود و طبقات پایین تر قرار می دهند. طبقات متوسط هم سعی می کنند به هر طریق ممکن مراسم ازدواج ها را شبیه طبقات بالا برگزار کنند.از آنها به طبقات پایین تر نیز سرایت می کند و به تدریج یک ارزش اجتماعی می شود که همه ناچارند در این رقابت همگانی شرکت نمایند. این عقیده وجود دارد که ازدواج به موقع و ساده زیستن، بر تأخیر ازدواج به منظور تأمین تشریفات وتجملات برتری و ترجیح دارد، زیرا قناعت و ساده زیستن و به موقع ازدواج کردن، هیچ گونه عوارض بدی دربر ندارد، در صورتی که تأخیر ازدواج غالبا از آثار سوء جسمانی و روانی و حتی دینی و اخلاقی خالی نیست و عواقب ناگواری را به دنبال خواهد داشت. بنابراین تجمل گرایی را می توان به عنوان ریشه اکثر موانع ازدواج تعریف کرد.
برای حل این مشکلات و ده ها مشکل مانند اینها چاره ای جز مبارزه جدی با تجمل گرایی و ترویج ازدواج های ساده و کم خرج نداریم و این امر مهم نیاز به یک کار گسترده فرهنگی، توسط همه نویسندگان و گویندگان، روزنامه ها و مجلات، صدا و سیما، ائمه جمعه و جماعات، به علاوه اقدام عملی توسط مسئولان عالی رتبه نظام و شخصیت های معروف اجتماعی دارد (امینی، 1388: 1).
ادامه تحصیلات
از جمله عوامل دیگر که موجب تأخیر ازدواج می شود ادامه تحصیلات متوسطه یا دانشگاهی است. اغلب پسران و دختران علاقه دارند تحصیلات خود را حداقل تا دیپلم و در صورت امکان تا لیسانس و بالاتر ادامه دهند و از طرف دیگر ازدواج را با درس خواندن و پذیرفتن مسئولیت زندگی مشترک مغایر و غیر عملی می دانند. زیرا ازدواج مسئولیت آفرین است و شخص را مقید می سازد. چون شوهر باید زن داری کند و مخارج خانواده را تأمین کندو در صورتی که هنوز شغلی و درآمدی پیدا نکرده تا مخارج خود و همسرش را تأمین کند نمی تواندنسبت به ازدواج کردن اقدام نماید. بعلاوه فکر می کند بعد از ازدواج باید همسر داری کند و فرصت فراغتی برای درس خواندن نخواهد داشت. دختر نیز تصور می کند که ازدواج مانع درس خواندن است زیرا بعد از ازدواج باید شوهر داری و خانه داری کند و فراغتی برای درس خواندن ندارد. خانواده دختر و پسر نیز همین عقیده را دارند و غالبا حاضر نیستند درباره ازدواج فرزندانشان در حال تحصیل اقدام نمایند (امینی، 1388: 3). لازم به ذکر است که در زمینه ادامه تحصیل تحقیقی با موضوع پیامدهای اجتماعی تحصیلات عالی درزنان، توسط براری و تبریزی صورت گرفته شده است که نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل داده ها و آزمون فرضیه های تحقیق نشان می دهد که: بابرخورداری زنان ازتحصیلات عالی، سن ازدواج در آنان افزایش یافته و درمقابل میزان باروری آنان کاهش پیدامی کند، همچنین میزان کنترل آنان برخشونت خانگی افزایش می یابد. علم به این موضوع می تواند مارادرپیشبرداهداف ونوع نگرش به موضوع و موانع  یاری سازد (براری و محسنی تبریزی، 77:1389).


 

  • - گردآوری: تبیان گلستان
نظرات

 نام:
 *نظر:
ملاقات عمومی مدیر کل

ملاقات عمومی با مدیرکل سازمان تبلیغات اسلامی استان گلستان

هرهفته روزهای سه شنبه


ارتباط مستقیم با مدیر کل
از طریق پورتال

 

کنگره شعر اهل بیت (ع...

برگزاری کنگره شعر اهل بیت (ع) در گلستان

 

مسابقه ویژه

برای شرکت در مسابقه

جشنواره قرآنی آوا ها و

نغمه های قرآنی 

از دکمه زیر استفاده کنید 

 

 

برای شرکت در مسابقه

مهمانی لاله ها

از دکمه زیر استفاده کنید

 

 

 

                                                                         برای شرکت در مسابقه

مسابقه حضرت امام خمینی(ره)

از دکمه زیر استفاده کنید 

  

 

برندگان مسابقه 30 روز رمضان